Poznaj przykłady narad obywatelskich
realizowanych w Polsce!
Dotyczyły różnych spraw, miały różną skalę i formę,
osadzone były w różnych kontekstach.
Mamy nadzieję, że taki przegląd narad pomoże ci w wyborze najlepszej formuły
i zainspiruje do zorganizowania swojej narady.
![](https://naradaobywatelska.pl/wp-content/uploads/2024/05/naradyinspiracje1-1.png)
Narady o wodzie
Narada o wodzie to prosta formuła rozmowy o wyzwaniach i rozwiązaniach dotyczących gospodarowania wodą w skali gminy. Stworzyliśmy ją początkowo z myślą o strażakach i strażaczkach OSP z całej Polski, ale może być wykorzystana przez dosłownie każdego.
Narada o wodzie zakłada wyrównanie wiedzy, wspólną diagnozę lokalnych problemów z wodą i szukanie dla nich rozwiązań.
Pod koniec 2023 r. narady odbyły się w kilkunastu gminach, gromadząc łącznie kilkaset osób. W czerwcu 2024 r., wspólnie z nową grupą ochotników i ochotniczek, planujemy kolejne.
![](https://naradaobywatelska.pl/wp-content/uploads/2024/05/naradyinspiracje3-1.png)
Narady o kosztach energii
Narada obywatelska o kosztach energii, którą rozpoczęliśmy pod koniec 2021 roku, zakładała przeprowadzenie dwuetapowej rozmowy o ubóstwie energetycznym - narad lokalnych i ogólnopolskiego panelu obywatelskiego. Chcieliśmy, żeby w tę rozmowę, poza decydentami i ekspertami, włączyli się również ci, których problem ubóstwa dotyczy bezpośrednio, czyli sami obywatele i obywatelki. Narady odbywały się według przygotowanych przez nas scenariuszy.
W sumie odbyło się 45 narad lokalnych o kosztach energii, a zaangażowało się w nie 700 osób w całej Polsce.
![](https://naradaobywatelska.pl/wp-content/uploads/2024/06/Wroclaw2.png)
Narada o strefie czystego transportu we Wrocławiu
W związku z utrzymującą się złą jakością powietrza we Wrocławiu w 2023 roku urząd miasta zainicjował konsultacje społeczne dotyczące potencjalnego wprowadzenia strefy czystego transportu. Odbyły się w dwóch etapach, a składały się na nie: spotkanie on-line, dwie debaty, spotkanie warsztatowe z dziećmi i młodzieżą oraz internetowy formularz konsultacyjny (w pierwszym etapie), a także narada obywatelska (w drugim etapie).
W naradzie wzięło udział 20 w większości losowo dobranych osób, z czego ponad połowę stanowiły osoby mieszkające we Wrocławiu, w tym na obszarze planowanej strefy.
![](https://naradaobywatelska.pl/wp-content/uploads/2024/06/NOKE_visual_2.png)
Narady o klimacie
Odpowiedzialność za lokalne działania klimatyczne w coraz większym stopniu spoczywa na samorządach. W gminach tworzone są różnego rodzaju dokumenty i opracowania dotyczące klimatu, które - aby były społecznie akceptowalne - powinny powstawać we współpracy z mieszkańcami i mieszkankami. W 2021 roku Fundacja Pole Dialogu postanowiła wesprzeć małe i średnie miasta w Polsce w partycypacyjnym planowaniu polityk klimatycznych i zaprosiła je do przeprowadzenia narad obywatelskich o klimacie.
Narady o klimacie, dotyczące różnych spraw (np. efektywności energetycznej, zieleni, gospodarki wodą opadową i odpadami), odbyły się już m.in. w Cieszynie, Lesku, Michałowicach, Niepołomicach i Świdwinie. Kolejne planowane są w Dąbiu, Lubartowie, Sulechowie, Świebodzinie i Złotoryi.
![](https://naradaobywatelska.pl/wp-content/uploads/2024/05/naradyinspiracje3.png)
Narady o edukacji
Wiosną 2019 roku odbył się najpoważniejszy od lat strajk nauczycieli i pracowników oświaty. Wspólnie z partnerami uruchomiliśmy wtedy pierwszą w Polsce ogólnokrajową akcję narad obywatelskich, w trakcie których społeczności szkolne mogły porozmawiać o przyczynach strajku i wspólnie zastanowić się nad tym, jakich zmian oczekują w polskim systemie edukacji. Narady odbywały się według przygotowanego przez nas scenariusza.
Od kwietnia do czerwca 2019 roku odbyło się ich 150, a uczestniczyło w nich około 4 tysiące osób.